หลายคนคิดว่า การขูดหินปูนเป็นเพียงการทำให้ฟันสะอาดและขาวขึ้น จึงเลือกเลื่อนหรือไม่เข้ารับบริการ เพราะไม่มีอาการเจ็บปวด
แต่ในความเป็นจริง หินปูนเป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญของโรคเหงือกและโรคปริทันต์ หากปล่อยให้สะสมเป็นเวลานาน อาจส่งผลเสียต่อสุขภาพช่องปาก และในบางรายอาจนำไปสู่การสูญเสียฟันได้
บทความนี้จะพาคุณมาทำความเข้าใจว่า ทำไมการขูดหินปูนจึงมีความสำคัญ และความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นหากละเลยการดูแลช่องปาก
หินปูน คืออะไร?
หินปูน (Dental Calculus หรือ Tartar) เกิดจากคราบจุลินทรีย์ (Plaque) ที่สะสมบนผิวฟัน แล้วแข็งตัวจากแร่ธาตุในน้ำลาย จนเกาะติดแน่นบนผิวฟันและบริเวณขอบเหงือก
เมื่อหินปูนก่อตัวแล้ว ไม่สามารถกำจัดออกได้ด้วยการแปรงฟันเพียงอย่างเดียว จำเป็นต้องได้รับการขูดหินปูนโดยทันตแพทย์หรือทันตาภิบาล
หากไม่ขูดหินปูน จะเกิดอะไรขึ้น?
1. เหงือกอักเสบ
หินปูนเป็นแหล่งสะสมของแบคทีเรีย เมื่อสะสมมากขึ้น เหงือกจะเริ่มอักเสบ มีอาการแดง บวม และมีเลือดออกขณะแปรงฟันหรือใช้ไหมขัดฟัน
หากรักษาตั้งแต่ระยะนี้ มักสามารถฟื้นฟูสุขภาพเหงือกได้ด้วยการทำความสะอาดช่องปากและขูดหินปูน
2. โรคปริทันต์
หากปล่อยให้เหงือกอักเสบเรื้อรัง การอักเสบอาจลุกลามลงไปยังเนื้อเยื่อและกระดูกรองรับฟัน เกิดเป็นโรคปริทันต์ ซึ่งอาจทำให้เหงือกร่น ฟันโยก และเพิ่มความเสี่ยงต่อการสูญเสียฟัน
3. กลิ่นปากเรื้อรัง
แบคทีเรียที่สะสมอยู่ในคราบหินปูนสามารถสร้างสารที่ทำให้เกิดกลิ่นปาก แม้จะแปรงฟันเป็นประจำ แต่หากยังมีหินปูนสะสม กลิ่นปากอาจไม่หายไป
4. ฟันผุง่ายขึ้น
คราบจุลินทรีย์และเศษอาหารที่เกาะอยู่รอบหินปูน ทำให้แบคทีเรียผลิตกรดที่ทำลายเคลือบฟัน เพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดฟันผุ โดยเฉพาะบริเวณขอบเหงือกและซอกฟัน
5. เหงือกร่นและฟันดูยาวขึ้น
การอักเสบเรื้อรังอาจทำให้เหงือกร่น จนเห็นรากฟันชัดขึ้น ส่งผลให้ฟันเสียวได้ง่าย และกระทบต่อความสวยงามของรอยยิ้ม
6. ฟันโยกและสูญเสียฟัน
ในกรณีที่โรคปริทันต์รุนแรง กระดูกรองรับฟันอาจถูกทำลาย ทำให้ฟันโยก และหากไม่ได้รับการรักษา อาจต้องถอนฟันในที่สุด
ขูดหินปูนเจ็บไหม?
หลายคนกังวลว่าการขูดหินปูนจะเจ็บ แต่โดยทั่วไป ผู้ป่วยส่วนใหญ่จะรู้สึกเพียงเล็กน้อย เช่น ความรู้สึกเสียวฟันหรือแรงสั่นสะเทือนจากเครื่องมือ
หากมีหินปูนสะสมมาก หรือมีเหงือกอักเสบ อาจรู้สึกไม่สบายเล็กน้อยในระหว่างทำ แต่หลังจากได้รับการรักษา อาการมักจะดีขึ้นภายในเวลาไม่นาน
ควรขูดหินปูนบ่อยแค่ไหน?
โดยทั่วไปแนะนำให้ขูดหินปูนทุก 6 เดือน
อย่างไรก็ตาม ผู้ที่มีความเสี่ยงสูง เช่น
- สูบบุหรี่
- จัดฟัน
- มีโรคเหงือก
- มีหินปูนสะสมง่าย
- เป็นโรคเบาหวานที่ควบคุมได้ไม่ดี
อาจต้องเข้ารับการตรวจและขูดหินปูนถี่กว่านั้น ตามคำแนะนำของทันตแพทย์
วิธีลดการเกิดหินปูน
แม้จะไม่สามารถป้องกันได้ทั้งหมด แต่สามารถลดการสะสมของหินปูนได้ด้วยการ
- แปรงฟันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง
- ใช้ยาสีฟันที่มีฟลูออไรด์
- ใช้ไหมขัดฟันทุกวัน
- ใช้แปรงซอกฟันเมื่อจำเป็น
- ลดอาหารและเครื่องดื่มที่มีน้ำตาล
- ตรวจสุขภาพช่องปากเป็นประจำ
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ขูดหินปูนทำให้ฟันห่างจริงหรือไม่?
ไม่จริง การขูดหินปูนไม่ได้ทำให้ฟันห่าง แต่เมื่อกำจัดหินปูนที่สะสมอยู่ระหว่างซี่ฟันออก จึงอาจรู้สึกว่าช่องว่างเดิมชัดเจนขึ้น
ขูดหินปูนทำให้ฟันบางหรือไม่?
ไม่ การขูดหินปูนเป็นการกำจัดหินปูนที่เกาะอยู่บนผิวฟัน ไม่ใช่การกรอเนื้อฟันออก
ถ้าแปรงฟันสะอาดแล้ว ยังต้องขูดหินปูนหรือไม่?
ควร เพราะแม้จะแปรงฟันได้ดี ก็ยังมีโอกาสเกิดหินปูนในบริเวณที่ทำความสะอาดได้ยาก เช่น ซอกฟันหรือขอบเหงือก
หลังขูดหินปูนต้องดูแลอย่างไร?
- แปรงฟันอย่างถูกวิธี
- ใช้ไหมขัดฟันทุกวัน
- หลีกเลี่ยงอาหารและเครื่องดื่มที่มีสีจัดในช่วงแรก หากทันตแพทย์แนะนำ
- มาตรวจสุขภาพช่องปากตามนัด
สรุป
การไม่ขูดหินปูนอาจดูเหมือนไม่ใช่เรื่องใหญ่ในช่วงแรก แต่เมื่อเวลาผ่านไป หินปูนสามารถนำไปสู่เหงือกอักเสบ โรคปริทันต์ ฟันผุ กลิ่นปาก เหงือกร่น และแม้กระทั่งการสูญเสียฟันได้
การขูดหินปูนเป็นการดูแลสุขภาพช่องปากเชิงป้องกันที่ช่วยลดความเสี่ยงของโรคในระยะยาว และช่วยให้ฟันและเหงือกแข็งแรงมากยิ่งขึ้น
ดูแลสุขภาพช่องปากกับ Dental Western
หากคุณไม่ได้ขูดหินปูนมานาน หรือเริ่มมีอาการเหงือกบวม เลือดออกขณะแปรงฟัน หรือมีกลิ่นปาก Dental Western พร้อมให้คำปรึกษา ตรวจสุขภาพช่องปาก และให้บริการขูดหินปูนโดยทีมทันตแพทย์และทันตาภิบาล เพื่อช่วยดูแลรอยยิ้มของคุณอย่างเหมาะสม
✨ ตรวจสุขภาพช่องปากอย่างละเอียด
🦷 ขูดหินปูนอย่างอ่อนโยน ด้วยมาตรฐานทางทันตกรรม
😁 ให้คำแนะนำการดูแลฟันและเหงือกเฉพาะบุคคล
🕛 เปิดให้บริการทุกวันจันทร์-ศุกร์ เวลา 08:30 – 16:00 น.
📩 ทักแชทสอบถามได้เลย
📞 063 197 9844
